Projekt ma charakter strategiczny dla transformacji energetycznej Gliwic. Dzięki wykorzystaniu ciepła odpadowego miasto zwiększy udział odnawialnych i niskoemisyjnych źródeł energii w ciepłownictwie systemowym, jednocześnie poprawiając bezpieczeństwo energetyczne oraz efektywność produkcji ciepła. Inwestycja wpisuje się również w europejskie kierunki dekarbonizacji sektora ciepłowniczego i rozwoju gospodarki obiegu zamkniętego.
– Dzięki takim projektom zwiększamy bezpieczeństwo energetyczne miasta, ograniczamy emisje i wzmacniamy lokalną niezależność energetyczną. Cieszę się, że Gliwice są miejscem wdrażania innowacyjnych technologii wpisujących się w europejskie kierunki transformacji energetycznej – podkreśla Katarzyna Kuczyńska-Budka, prezydent Gliwic.
Projekt zakłada budowę instalacji o mocy około 12 MWt, która będzie odzyskiwać ciepło ze ścieków oczyszczonych i przekazywać ją do miejskiej sieci ciepłowniczej PEC Gliwice. Inwestycja ma umożliwić znaczne ograniczenie emisji dwutlenku węgla oraz zmniejszyć udział paliw kopalnych w produkcji ciepła systemowego.
W pierwszym etapie projektu PEC Gliwice wyłonił dostawcę samej wielkoskalowej pompy ciepła (Ferox Energy Systems), drugi etap dotyczy integratora inwestycji, a w trzecim postępowaniu zostanie wyłoniony wykonawca ciepłociągu, który połączy miejską sieć ciepłowniczą z nowym źródłem. Będzie to największa instalacja tego typu na Śląsku i jedna z największych w Polsce. System ma wykorzystywać stabilny potencjał energetyczny ścieków oczyszczonych, które niezależnie od pory roku utrzymują relatywnie wysoką temperaturę umożliwiającą efektywny odzysk ciepła.
Obecny etap inwestycji obejmuje kompleksową integrację całego układu technologicznego. Zadaniem Grupy KDM będzie zaprojektowanie i budowa infrastruktury technicznej niezbędnej do pracy pompy ciepła oraz połączenie wszystkich elementów instalacji w jeden spójny system energetyczny.
Zakres prac integratora obejmuje między innymi:
• budowę budynku technologicznego pompy ciepła,
• wykonanie fundamentów i konstrukcji wsporczych dla urządzeń,
• realizację instalacji hydraulicznych, technologicznych i energetycznych,
• budowę sieci przesyłowych pomiędzy oczyszczalnią ścieków a systemem ciepłowniczym,
• montaż układów wymienników ciepła,
• wykonanie instalacji automatyki i sterowania,
• integrację systemów monitoringu oraz zarządzania pracą instalacji,
• uruchomienie całego układu i przeprowadzenie rozruchów technologicznych.
– Projekt w Gliwicach jest dużym wyzwaniem infrastrukturalnym i technologicznym. Z jednej strony realizujemy skomplikowane podłączenie do infrastruktury kanalizacyjnej oczyszczalni ścieków, z drugiej – integrujemy instalację z miejską siecią ciepłowniczą poprzez budowę nowoczesnej infrastruktury preizolowanej. Powstanie również budynek technologiczny, w którym zostanie zainstalowane serce całego systemu – wielkoskalowa pompa ciepła – wyjaśnia Paweł Bachorz, wiceprezes zarządu Grupy KDM.
– Cieszymy się, że możemy uczestniczyć w projekcie, który wyznacza nowe kierunki rozwoju nowoczesnego ciepłownictwa w Polsce. Inwestycja realizowana przez PEC Gliwice doskonale wpisuje się w profil projektów, które są dla nas najbardziej wartościowe i rozwojowe – dodaje Jakub Kowalczyk, wiceprezes zarządu Grupy KDM.
Technologia będzie działała w oparciu o odzysk ciepła ze ścieków oczyszczonych opuszczających Centralną Oczyszczalnię Ścieków. Ciepło zawarte w ściekach zostanie odebrane przez wymienniki ciepła, a następnie przekazane do wielkoskalowej pompy ciepła. Urządzenie podniesie temperaturę energii do parametrów wymaganych przez miejską sieć ciepłowniczą i przekaże ją do systemu PEC Gliwice.
Kluczową rolą integratora będzie zapewnienie stabilnej współpracy pomiędzy infrastrukturą oczyszczalni, układem pomp ciepła oraz miejskim systemem ciepłowniczym. Obejmuje to także przygotowanie zaawansowanego systemu automatyki odpowiedzialnego za optymalizację pracy instalacji w zależności od temperatur zewnętrznych, zapotrzebowania sieci oraz parametrów ścieków.
– Konsekwentnie rozwijamy działania związane z dywersyfikacją źródeł ciepła i zwiększaniem niezależności energetycznej miasta. Poszukujemy lokalnych potencjałów energetycznych, które pozwolą nam produkować ciepło w sposób bardziej efektywny, stabilny i przyjazny środowisku. Wykorzystanie ciepła zawartego w ściekach to przykład nowoczesnego podejścia do ciepłownictwa, które jednocześnie zwiększa bezpieczeństwo dostaw dla mieszkańców i ogranicza konieczność korzystania z paliw kopalnych oraz surowców dostarczanych z zewnątrz – tłumaczy Krzysztof Szaliński, prezes PEC Gliwice.
Szacowana wartość przedsięwzięcia wynosi około 100–120 mln zł. Projekt jest współfinansowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Inwestycja ma być gotowa z końcem 2027 roku.